Buyuk Termiziy hikmatlari
(Payg‘ambar alayhissalom) “Begonaga ikki qayta nazar tashlashdan qaytardilar”.
Kuz doimo ochiq holda yaratilganligi bois uning nazari qalb xohlamasa ham barcha narsalarga tushib turadi. Zero, qarash ko‘zning ishidir. Ana shu nazar, ya’ni to‘satdan ko‘z tushishi senga gunoh emasdir. Chunki bu halol bo‘lsin, harom bo‘lsin sening irodangsiz, sening xohishingsiz yuz berdi. Bu nazar inson tabiatida yaratilgan bo‘lib, u orqali qalb narsalarni his qiladi. Bunday lahzada qalb biror narsani iroda qilib ko‘zni ishga tushirsa, ko‘z tikilayotgan narsa harom bo‘lsa, bunday qarashdan ko‘zni yumish vojib bo‘ladi. Birinchi nazarku beixtiyor bo‘lgani uchun gunoh bo‘lmas, ammo qayta nazardan ham ko‘zini tiymagan banda zarar ko‘radi, gunohkor bo‘ladi. Ilk qaraganda gunoh yozilmay turishi beixtiyor, to‘satdan yuz bergani uchundir.
Hakim Termiziyning «Qaytarilgan amallar» («Al-Manhiyyot») asaridan
